'In voor- en tegenspoed staat nog steeds’

‘Serieuze hartproblemen van mijn man zorgden ervoor dat ik mantelzorger werd. Daar kwam ik pas vele jaren later achter. Ik zorgde gewoon voor mijn man omdat hij mijn partner is. De huwelijkse belofte ‘in voor- en tegenspoed’ stond en staat nog steeds. En gelukkig kan hij inmiddels weer heel veel dingen zelf.’

 

Zo’n 9 jaar geleden kreeg de man van Ria van Berkel serieuze hartklachten. Hij onderging 3 jaar geleden zelfs 6 defibrillatiebehandelingen, ook wel cardioversies genoemd. Zo’n 2 jaar geleden onderging hij een zware openhartoperatie.
Na een revalidatieperiode van ruim een jaar is zijn zorgbehoefte zo goed als verdwenen. Dat is wel even wennen voor Ria.

 

Herontdekken

Ria vertelt dat ze al van kinds af aan graag andere mensen helpt. Niet zo vreemd dus dat ze ook haar man hielp op het moment dat hij dat nodig had. Ria: ‘De dankbaarheid die je daarvoor terugkrijgt is immens. Een glimlach als dank voor een kopje soep zegt dan meer dan 1.000 woorden.’ Dat is nogal een contrast met de man die Ria terugkreeg na de operatie. ‘Hij pakt zijn leven echt weer op. Dat betekent ook dat ik moet afleren om dingen voor hem te doen en alles voor hem te willen oplossen. Zoals? Denk alleen maar aan medicijnen voor hem halen bij de apotheek. Hij kan dat nu zelf en wíl dat ook zelf. Het is echter niet zo dat de energie die hij 20 jaar geleden had weer helemaal is teruggekomen en we weer van alles kunnen ondernemen samen. In dit vacuüm tussen zorgen en samen actief zijn moet ik mijn plek opnieuw ontdekken.’

‘Altijd dingen blijven doen die ik prettig vond’

Bezig

Nu heeft Ria het geluk dat haar man altijd wel even alleen kon zijn. ‘Niet dat hij dat altijd leuk vond’, lacht ze. ‘Maar naast mijn parttime baan als juridisch secretarieel medewerker en de zorg voor mijn man, ben ik ook altijd dingen blijven doen die ik prettig vond. Met een oud-collega naar de 50-plus bios, een dagje naar de sauna met een vriendin, dagjes uit met een buurvrouw, als vrijwilliger theedrinken en kletsen met een oudere dame of gewoon een boek of tijdschrift lezen. En samen gaan we bijvoorbeeld veel uiteten met vrienden.’ Deze dingen doet Ria nog altijd. Daarnaast heeft ze nu tijd voor reflectie. Ria: ‘Hoe je het ook went of keert, het was best een emotionele achtbaan. Helemaal in de periode van de operatie. Dat was overigens wel het moment waarop ik meer begrip en ruimte kreeg op mijn werk. Alsof toen het besef bij mensen – ook in mijn naaste omgeving – doordrong dat mijn man écht iets mankeerde.’

Delen

Het is niet verwonderlijk dat Ria een jaar of 3 geleden zelf spaak liep. De bijna onmogelijke combinatie van werk en zorg kwam als een boemerang terug. ‘Dat was ook het moment dat ik hoorde dat ik mantelzorger was’, herinnert Ria zich. ‘De praktijkondersteuner gaf mij het advies om goed voor mezelf te zorgen. Via een advertentie in het Krantje kwam ik bij het mantelzorgcafé terecht. Dat leverde me heel veel kennis en steun op. Je raakt hier in gesprek met lotgenoten en wisselt ervaringen met elkaar uit. Over waar je informatie kunt vinden, dat je goed voor jezelf moet zorgen, dat je de omgeving op de hoogte moet brengen van je situatie. Vroeger zeiden ze altijd: ‘Je moet de vuile was niet buiten hangen.’ Ik weet nu uit eigen ervaring hoe belangrijk het is om over je situatie te praten. Niet alleen voor je eigen gemoedsrust, maar ook om begrip en ondersteuning te krijgen van je omgeving.’

Tekst: André Hörmann
Fotografie: Judith Zandwijk